بررسی رژیم‌های غذایی: رژیم غذایی بدون گلوتن برای کاهش وزن

از چند مدت پیش مطالب مختلفی را در رابطه با انواع رژیم های غذایی در بخش «تعذیه سالم» فودیرو برای شما خوانندگان عزیز و فودیرویی ها نوشتیم. در این مقاله، رژیم غذایی بدون گلوتن را بررسی می کنیم.رژیم غذایی بدون گلوتن، رژیم جدیدی نیست. این رژیم، تنها درمان موجود برای یک تا دو درصد از آمریکایی‌هایی است که بیماری سلیاک دارند. سلیاک، شرایط حادی است که در آن بدن به پروتئینی به نام گلوتن که به طور طبیعی در بسیاری از غلات کامل وجود دارد حمله می‌کند و موجب ایجاد طیف وسیعی ازعلائم می‌شود، از نفخ گرفته تا آسیب روده. حدود ۶ درصد از افراد دچار ناراحتی‌های مربوط به ناحیه معده هستند، اما تعداد افرادی که حساسیت گلوتن غیر سیالیک دارند از این میزان هم کمتر است. از آنجایی که تعداد کسانی که واقعا به این رژیم احتیاج دارند کم است، پس چرا پژوهش‌های مربوط به بازار می‌گویند فروش محصولات بدون گلوتن به ۱۲ میلیارد دلار می‌رسد؟ چیزی که جدید است (و فروش این محصولات را بالا برده‌است) بهره‌گیری از این رژیم برای کاهش وزن است. بخشی از این استقبال به خاطر توصیه‌های سلبریتی‌ها  وافرادی است که گفته‌اند این رژیم نه تنها باعث شده خیلی زود وزن کم کنند، بلکه انرژی‌ آنها را بیشتر نموده، گوارش‌ آنها را بهبود بخشیده و حتی پوست‌ آن ها  را شفاف‌تر نموده ‌است. نظرسنجی از مصرف کنندگان نشان داده است افرادی که محصولات بدون گلوتن مصرف     می کنند از افرادی که گلوتن مصرف می‌کنند سالم‌ترند و در حال حاضر تقریبا یک سوم آمریکایی‌ها از مصرف گلوتن پرهیز می‌کنند یا مصرف آن را کاهش داده‌اند.


در مورد گلوتن اینجا بیشتر بخوانید : ” باید و نباید های گلوتن


عملکرد این رژیم چگونه است؟

در رژیم غذایی بدون گلوتن، تمام مواد غذایی حاوی گلوتن یا آلوده به آن حذف می‌شود. گلوتن به طور عمده در مواد غذایی زیر وجود دارد:

  • خوراکی‌هایی که یکی از مواد اصلی تشکیل دهنده‌اش گندم، چاودار، جو، تریتیکاله، جودوسر آلوده به گندم باشد، سس‌ها (سس سویا، سرکه مالت، آرد)
  • مواد افزودنی و نگهدارنده و پرکننده‌ها (مالتودکسترین، نشاسته گندم ).

وقتی گلوتن را کنار می‌گذارید، احتمالاً محسوس‌ترین تغییر این است که مجبورید از انواع نان‌ها، پاستاها، سرلاک‌ها و غذاهای مورد علاقه‌تان  چشم‌پوشی ‌کنید. از آنجایی که بسیاری از این محصولات به شدت فرآوری شده‌اند و مواد مغذی کم و کالری بالایی دارند، فرد ممکن است پس از حذف آنها از رژیم غذایی‌اش، خیلی زود وزن کم کند و احساس کند حالش بهتر است. هرچند در حال حاضر جایگزین‌های بدون گلوتن بسیاری وجود دارد، یک رژیم بدون گلوتن معمولا باعث می شود فرد بیشتر سراغ غذاهای کامل و بدون گلوتنی چون میوه‌ها، سبزیجات، و غلاتی چون برنج قهوه ای، کینوا و ارزن برود. استفاده از این مواد کمتر فرآوری شده و پر فیبرنیز می‌تواند به کاهش وزن و احساس سلامتی بیشتر کمک کند.-گلوتن-6 رژیم غذایی بدون گلوتن برای کاهش وزن

پژوهش‌های انجام شده تاکنون

هرچند پژوهش‌ها اثرات رژیم غذایی بدون گلوتن را بر اختلالات دستگاه گوارش، اوتیسم و فیبرومیالژیا بررسی کرده‌اند، هنوز هیچ پژوهشی اثرات این رژیم را به طور خاص بر کاهش وزن یا بهبود سلامتی بررسی نکرده‌ است. به‌خاطر فقدان مطالعات آزمایشی در مورد کاهش وزن، برخی پژوهشگران به جای آن، اثرات درازمدت رژیم‌های بدون گلوتن را بر افراد مبتلا به بیماری سلیاک بررسی کرده‌اند یا افراد سالمی را مورد بررسی قرار داده‌اند که میزان گندم یا غلات حاوی‌ گلوتن در رژیم شان کم است. آنها دریافته‌اند که رژیم غذایی بدون گلوتن :۱) ممکن است موجب کمبود مواد مغذی خاصی شود، ۲) ممکن است خطر برخی بیماری‌های مزمن را افزایش دهد؛ ۳) در واقع ممکن است باعث افزایش وزن شود.

معلوم شد افراد مبتلا به بیماری سلیاک که یک رژیم غذایی بدون گلوتن خیلی سفت و سخت داشتند، دریافت فیبر، آهن و کلسیم‌شان پایین بود. پژوهش‌های دیگر نشان داد که در محصولات سرلاک بدون گلوتن نه تنها مقدار این مواد مغذی خیلی کم است، بلکه مقدار ویتامین‌های B از جمله تیامین، ریبوفلاوین، نیاسین و فولات نیز در آنها خیلی پایین است.

در مطالعه‌ای که روی بیش از ۱۰۰،۰۰۰ شرکت‌کننده‌ای که بیماری سلیاک نداشتند انجام شد، معلوم شد کسانی که از گلوتن پرهیز می‌کردند احتمالاً دریافت غلات کامل را هم محدود می‌کردند و در مقایسه با کسانی که گلوتن بیشتری دریافت می‌کردند، خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی در آنها بالاتر می‌رفت. پژوهش‌های بسیاری دریافته‌اند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و سکته قلبی، دیابت نوع ۲ و مرگ و میر به هر علتی در کسانی که غلات کامل بیشتری از جمله گندم سبوس دار مصرف می‌کردند (۳-۲ وعده در روز) در مقایسه با کسانی که مقدار کمتری از آن مصرف می‌کردند (کمتر از ۲ وعده در روز) به طور قابل توجهی کاهش می‌یابد.

گلوتن ممکن است به عنوان یک پروبیوتیک عمل کند، یعنی باکتری‌های “خوب” را در بدن‌ ما تغذیه کند. گلوتن حاوی یک پروبیوتیک کربوهیدرات به نام اریگوساکارید آربینوکسیلان است که معلوم شده فعالیت بیفیدوباکتریوم را در روده بزرگ، که معمولا در یک روده سالم یافت می شود، تحریک می‌کند. تغییر در مقدار یا فعالیت این باکتری با بیماری‌های دستگاه گوارش مانند بیماری التهابی روده، سرطان کولورکتال و سندرم روده تحریک پذیر مربوط است.

نتایج پژوهش‌ها ضد و نقیض است، اما بعضی مطالعات نشان می‌دهد پس از شروع رژیم غذایی بدون گلوتن در افراد مبتلا به بیماری سلیاک، افزایش وزن یا افزایش BMIاتفاق افتاده‌است. بخشی از آن ممکن است بخاطر بهبود جذب مواد مغذی، کاهش ناراحتی معده و افزایش اشتها پس از شروع رژیم غذایی باشد. با این حال، یک دلیل مشکوک دیگر ممکن است مصرف بیشتر غذاهای فرآوری شده‌ی بدون گلوتن که حاوی کالری، چربی و شکر زیاد هستند باشد.-گلوتن-5 رژیم غذایی بدون گلوتن برای کاهش وزن

مشکلات احتمالی

باور عموم بر این است که محصولات غذایی بدون گلوتن سالم هستند، حتی اگر برخی فواید را برای بیشتر مردم دارا نباشند. پژوهش‌ها نشان می‌دهند اگر یک جنبه‌ای از یک غذا به عنوان سالم بودن تبلیغ شود یا مردم آن را به عنوان غذای سالم باور کنند (در این مورد منظور “بدون گلوتن” است)، تمایل به خوردنش بیشتر می شود. این ممکن است باعث افزایش وزن شود. همچنین، اقبال بیش از حد به محصولات فرآوری شده‌ بدون گلوتن ممکن است، موجب کاهش دریافت مواد مغذی خاصی چون فیبر و ویتامین‌های B که از بدن در برابر بیماری‌های مزمن محافظت می‌کنند شود.

سخن پایانی

هرچند رژیم بدون گلوتن درمان اولیه‌ی بیماری سلیاک است و ممکن است علائم آن را در شرایط گوناگون مربوط به حساسیت‌ به گلوتن کاهش دهد، اما در حال حاضر هیچ شواهدی وجود ندارد که ثابت کند یک رژیم بدون گلوتن بر کاهش وزن یا بهبود سلامت کلی اثر دارد. افرادی که بیماری سلیاک یا حساسیت به گلوتن ندارند، هیچ نیازی به محدودیت در مصرف گلوتن ندارند. به‌طور کلی یک الگوی غذایی سالم حاوی مقادیر بیشتری غلات کامل و مقادیر کمتری غلات تصفیه شده و شکر افزوده است.-گلوتن-2 رژیم غذایی بدون گلوتن برای کاهش وزن

منبع: مدرسه سلامت عمومی هاروارد

تذکر مهم:

محتوای سایت فودیر در بخش «تغذیه سالم» کاربردهای آموزشی دارد و جایگزین توصیه های پزشکی شخصی برای شما نمی گردد. به منظور دریافت توصیه های پزشکی در رابطه با مناسب بودن هر نوع غذا یا شرایط پزشکی خاصی که دارید باید با پزشک متخصص و/یا متخصص تغذیه مشورت کنید. هرگز به خاطر خواندن مطلبی در سایت فودیرو، اخذ مشورت پزشکی را به فراموشی نسپارید یا این که آن را به تاخیر نیاندازید. ما در سایت فودیرو هیچ محصول خاصی را توصیه یا تایید نمی کنیم.

 

اگر این مطلب برایتان جالب بود، حتماً آن را لایک کنید و اگر خواستید در سایت یا مقالات خود از آن استفاده نمایید، ذکر نام فودیرو اجباری است.

هرگونه کپی مطالب سایت فودیرو در سایت های دیگر از نظر شرعی حرام  و پیگرد قانونی دارد.

 

 

 

نویسنده

خوردن و خوردنی را از دوران بچگی دوست داشتم و دارم. در واقع می شود گفت که من یک شکمو تمام عیار هستم. راستش حتی فکر اینکه روزی به خاطرعدم سلامت نتوانم شیشلیک به دندان بکشم هم آزارم می دهد. برای همین چی بخورم و چی نخورم همیشه واسم مهم بوده است. من تو فودیرو هستم برای گشت و گذار و نوشتن راجع به همین چیزها. اینجا هستم برای معرفی هر چه بهتر خوراکی ها....

یک دیدگاه بنویسید